Explosie met doden munitie 2 september 1945 in ‘s-Gravenzande

De Festung Hoek van Holland & Freie Küste tot aan Stp.Gr. Scheveningen
Plaats reactie
M.S.Laarman
Donateur
Donateur
Berichten: 157
Lid geworden op: 14 jun 2010, 21:48

Explosie met doden munitie 2 september 1945 in ‘s-Gravenzande

Bericht door M.S.Laarman »

is dit verhaal bekend bij onze lokale boys? En ook waar dit exact was?

Bron staat onderaan het artikel.

Op het Oorlogsmonument in Piershil staat de naam van Jacobus Jan Pouwe. Hij overleed op 2 september 1945 in ‘s-Gravenzande op 18-jarige leeftijd. De naam van de jongen staat tussen personen die zijn omgekomen in concentratiekampen en personen die zijn omgekomen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Ook staat de naam van Adriaan Johan Evertse uit Zuid-Beijerland, vermeld op het monument. Ook hij stierf die dag. Wat gebeurde er op die zondag 2 september 1945, vier maanden na het einde van de oorlog?
Henk van den Heuvel, amateurhistoricus uit Piershil, dook in het verhaal van de jongemannen. Hij maakte de volgende reconstructie.
"Navraag naar de dood van Jan Pouwe bij de Oorlogsgravenstichting leverde mij het volgende antwoord op: 'Betrokkene is op 2 september 1945 bij een mijnontploffing om het leven gekomen.' In het archief ging ik op zoek naar kranten en trof ik de voorpagina van de krant De Westlander, van 7 september 1945 aan. Ook hier werd als oorzaak het ‘werpen met landmijnen’ afgedrukt. De oorzaak is duidelijk, nu nog de omstandigheden.
In februari 2013 heb ik telefonisch gesproken met de toen nog levende jongere broer van Jacobus, Meeuw Pouwe. Hij was van die noodlottige zondag 2 september 1945 mijn belangrijkste getuige. Meeuw praat nog steeds niet graag over die dag: “U mag gerust weten dat dit voorval mij als mens wel gevormd heeft. Als zestienjarige zoiets meemaken, dat vergeet je nooit meer”.
‘Nooit meer jarig met Hitler’
Op 20 april 1945 vierde Jan Pouwe (van 1927) zijn 18-jarige verjaardag. In het bijzijn van familie en vrienden wist hij net als iedereen dat die verschrikkelijke oorlog ten einde liep. Hij liet zich die dag dan ook ontvallen dat het wat hem betreft de laatste keer was dat hij z’n verjaardag moest vieren samen met Adolf Hitler, eveneens geboren op 20 april (1889).

'Ik hoorde een slag en zag een vlam'

Meeuw: "Ik bezocht die zondag mijn broer Jan die samen met onze andere broer Ymert deel uit maakte van de Binnenlandse Strijdkrachten. De jongens waren gestationeerd in het ‘Marine Detachement Vluchtenburg’, nabij het zomervakantieverblijf Vlugtenburg te ‘s-Gravenzande.
Na eerst de verblijven te hebben bezichtigd en wat te hebben gegeten zijn we met 4 personen de duinen in gewandeld: mijn broer Jacobus, Adriaan Evertse, Jaap Lips en ik. We hebben verschillende dingen bekeken en als laatste kwamen we bij een bunker aan. Ik zag dat Lips een rond metalen kogelvormig voorwerp (diameter circa 35 centimeter, hoogte circa 75 centimeter, spits toelopend met een platte kop) uit het zand haalde en hij ging er mee op de bunker staan. Ik was bezig mijn behoefte te doen op 10 à 15 meter afstand, met mijn rug naar de bunker. Ik hoorde een slag en zag een vlam… omkijkende zag ik hen alle drie vallen. Toen ik ging kijken zag ik ze liggen met grote wonden, hevig bloedend."
'Het is mijn schuld dat de jongens dood zijn'
Als eerste hulp waren Nicolaas Menke en Martinus Kwistenhout, beide afkomstig uit Dordrecht, snel ter plaatse. Ze troffen Pouwe en Evertse levenloos aan op de bunker, terwijl Lips zwaargewond, maar bij kennis was. Hij herhaalde steeds: "Het is mijn schuld dat de jongens dood zijn”, maar zei verder niets over de oorzaak. Hij praatte ook nog over zijn ouders. Lips werd afgevoerd naar het hospitaal, maar de arts had geen vertrouwen in herstel. Tien minuten na aankomst in het hospitaal is ook Jaap Lips overleden. Op zondag 2 september 1945 kwamen drie van de vier jongens om het leven.

'Begraven met militaire eer'

Wat er deze fatale dag precies is gebeurd kan niet meer exact worden achterhaald. Gezien de verklaring van Meeuwis, die de drie jongens zag omvallen, is de kans groot dat iemand het projectiel heeft laten vallen, welke door de aanraking met het harde bunkerdak tot ontploffing moet zijn gekomen. Lips voelde zich waarschijnlijk als vinder van het projectiel schuldig, maar verkeerde hoogstwaarschijnlijk in shock toen hij z’n laatste woorden uitsprak.
Vast staat dat de order was gegeven dat niemand in de buurt mocht komen van die bunker. Het tragische voorval ging de geschiedenis in als één van de vele incidenten met oorlogsmunitie, waarbij de schuldvraag vanwege enorme verslagenheid en intens verdriet bij de getroffen families van ondergeschikt belang was. Op woensdag 5 september werd Jan Pouwe met militaire eer begraven in Piershil. Zijn graf is inmiddels geruimd, maar zijn naam staat nog steeds op het oorlogsmonument."
Met dank aan: Henk van den Heuvel

https://www.rijnmond.nl/nieuws/1496443/ ... lofte-mijn
M.S.Laarman
Donateur
Donateur
Berichten: 157
Lid geworden op: 14 jun 2010, 21:48

Re: Explosie met doden munitie 2 september 1945 in ‘s-Gravenzande

Bericht door M.S.Laarman »

@beheer;
is er geen edit functie meer, om taalfoutjes aan te passen?
Gebruikersavatar
AvB
Berichten: 3952
Lid geworden op: 13 feb 2008, 18:48
Locatie: Utrecht
Contacteer:

Re: Explosie met doden munitie 2 september 1945 in ‘s-Gravenzande

Bericht door AvB »

Dat is er wel, maar tot een bepaalde tijd na het plaatsen. We hebben meegemaakt dat mensen al hun berichten leeg maakten, vandaar.
Nicht ärgern - Nur wundern!
Gebruikersavatar
tim
Berichten: 3091
Lid geworden op: 18 feb 2008, 21:50
Locatie: scheveningen
Contacteer:

Re: Explosie met doden munitie 2 september 1945 in ‘s-Gravenzande

Bericht door tim »

Interessant verhaal Maurice :?
Zur aktiven panzerabwehr stehen langs der HKL zahlreiche geschutze und panzerbrechende waffen zur verfugung
Gebruikersavatar
PdK
Berichten: 1770
Lid geworden op: 05 feb 2008, 16:31
Locatie: HvH

Re: Explosie met doden munitie 2 september 1945 in ‘s-Gravenzande

Bericht door PdK »

Wat een bizar verhaal Maurice. Deze was mij nog niet bekend. Mooi dat zo'n lokale geïnteresseerde dit uitpluist, terwijl er dus zelfs nog een getuige in leven is.

Het Marine Detachment Vluchtenburg bevond zich in de voormalige Batterie Zande. Vanuit hier werd tot in 1947 het ruimen van mijnen / bewapening / versperringen gecoördineerd. In het NIOD zijn daar een aantal mooie foto's van te vinden, waaronder onderstaande, waarbij de Nederlandse vlag wappert nabij een voormalig Duits officiersverblijf. Opvallend detail: De batterij is (ik neem aan door de Duitsers zelf) aan achterzijde verstevigd met duizenden basaltblokken van het Hoogheemraadschap van Delfland, bedoelt voor de pieren.
Er zijn meerdere dodelijke ongelukken geweest in de duinen, en ook bij straatversperringen. Nabij Poeldijk / Ter Heijde zijn ook een aantal kinderen om het leven gekomen door mijnen. Net als overigens ook koeien / paarden. Ook die verhalen zijn in oude kranten terug te vinden.

Beheerders kunnen teksten nog wel aanpassen, dus ik heb de spelfout uit de kop verwijderd.

Groeten, Peter
Je hebt niet voldoende permissies om de bijlagen van dit bericht te bekijken.
Plaats reactie

Terug naar “Festung Hoek van Holland”